 | Rynek nieruchomości |
W jaki sposób kryzys na Å›wiatowych rynkach finansowych wpÅ‚ywa na sytuacjÄ™ w Polsce? Czy banki w Polsce sÄ… bezpieczne?
2008-11-24
Ostatnie wydarzenia na rynkach finansowych zmieniÄ… perspektywÄ™ rozwoju sytuacji na rynku nieruchomoÅ›ci w Polsce w ciÄ…gu najbliższych kilkunastu miesiÄ™cy. Obserwowany w ciÄ…gu ostatniego tygodnia szereg zdarzeÅ„ zwiÄ…zanych z kryzysem na miÄ™dzynarodowych rynkach finansowych, pomimo stabilnej jakoÅ›ci portfela kredytów hipotecznych w Polsce, spowodowaÅ‚ widoczne ograniczenie finansowania przez banki dziaÅ‚alnoÅ›ci deweloperskiej oraz wprowadzenie znacznie bardziej restrykcyjnej polityki przy udzielaniu kredytów dla ludnoÅ›ci. GÅ‚ównym czynnikiem majÄ…cym na to wpÅ‚yw jest brak pÅ‚ynnoÅ›ci na rynku miÄ™dzybankowym, duży wzrost kosztu pozyskania pieniÄ…dza przez banki oraz wzrastajÄ…ce wymogi kapitaÅ‚owe banków, zwiÄ…zane z rosnÄ…cym ryzykiem kredytowym i ryzykiem kontrahenta.
Powyższe dziaÅ‚ania banków powinny mieć znaczny wpÅ‚yw na ograniczenie liczby zawieranych transakcji na rynku mieszkaniowym w nastÄ™pnym roku, co może doprowadzić do spadku cen, jak i upadku niektórych deweloperów. Wydaje siÄ™, że potencjaÅ‚ spadku cen przy obecnych marżach deweloperów może wynieść nawet powyżej 10%, w zależnoÅ›ci od miasta. JeÅ›li pogÅ‚Ä™bi siÄ™ brak zaufania do instytucji finansowych oraz ich wiarygodnoÅ›ci, to część klientów banków skÅ‚oni siÄ™ do wycofywania Å›rodków pieniężnych i inwestowania ich w aktywa materialne. Widać już obecnie poszukiwanie przez klientów alternatywnych lokat kapitaÅ‚u, w tym także szukajÄ…c okazji na rynku nieruchomoÅ›ci.
Ograniczenie dziaÅ‚alnoÅ›ci deweloperów w roku 2009 bÄ™dzie miaÅ‚o wpÅ‚yw na niewystarczajÄ…cÄ… podaż nowych mieszkaÅ„ w latach 2010 i nastÄ™pnych. BiorÄ…c pod uwagÄ™ rosnÄ…cy ze wzglÄ™dów demograficznych popyt, możemy siÄ™ spodziewać, iż wolumen podaży pozostanie znacznie poniżej potrzeb naszej gospodarki. PrzyjmujÄ…c nawet najbardziej pesymistyczny scenariusz dla rozwoju sektora bankowego, możemy siÄ™ spodziewać, iż czynniki te mogÄ… mieć wpÅ‚yw na wzrost cen w wyżej podanym okresie.
Ograniczenie możliwoÅ›ci kupna mieszkaÅ„ powinno spowodować dalszy wzrost zainteresowania wynajmem mieszkaÅ„, co może dalej utrwalić wzrost stawek wynajmu na poziomie ok. 10% rocznie – bÄ™dzie to miaÅ‚o jednak miejsce jedynie gdy wzrost PKB utrzyma siÄ™ na poziomie powyżej 3%.
Wydaje siÄ™, że w przeciwieÅ„stwie do kryzysu na rynku nieruchomoÅ›ci w Polsce w latach 2000-2002, firmy budowlane nie powinny aż tak boleÅ›nie odczuć kryzysu. Ma to gÅ‚ównie zwiÄ…zek z planowanÄ… ogromnÄ… liczbÄ… realizacji projektów infrastrukturalnych, komercyjnych i hotelowych w ciÄ…gu najbliższych paru lat.
TrwajÄ…ce prace nad nowelizacjÄ… Ustawy o Partnerstwie Publiczno - Prywatnym oraz przyjÄ™ta przez rzÄ…d tzw. „spec ustawa drogowa” majÄ… na celu eliminacjÄ™ problemów zwiÄ…zanych z realizacjÄ… programu budowy dróg i autostrad oraz skrócenie czasu realizacji przedsiÄ™wzięć. Dodatkowo powoÅ‚anie Generalnej Dyrekcji Ochrony Åšrodowiska ma pozwolić na zintegrowanie dwóch decyzji Å›rodowiskowych w jednÄ…, co skróci czas oczekiwania ze 180 na 105 dni.
Z punktu widzenia przedsiębiorstw prywatnych inwestycje infrastrukturalne, należą do bardzo bezpiecznych. Posiadają gwarancje państwowe, a także zapewnione znaczne finansowanie. Ponadto program finansowania w granicach 120 mld PLN, odpowiadający wartości blisko 1,5% rocznego PKB, może okazać się silnym impulsem popytowym dla gospodarki.
| stan na |
WIBOR3M | zmiana | Rata PLN |
| 16/06/2010 | 3,86% | - | 1417 |
| 1M | 3,85% | +(0,01) | 1416 |
| 3M | 4,12% | -(0,26) | 1447 |
| 6M | 4,23% | -(0,37) | 1460 |
| 12M | 4,62% | -(0,94) | 1505 |
| 18M | 6,48% | -(2,80) | 1733 |
| 24M | 6,58% | -(2,90) | 1746 |
| 36M |
4,47% | -(0,61) | 1488 |
| 48M |
4,18% | -(0,32) | 1454 |
* przyjęte założenia: kredyt 200 tys. PLN bez wkładu własnego, marża 2%, stałe raty, okres spłaty 20 lat.